Piersi królowej utoczone z drewna

Wystawa zbiorowa „Piersi królowej utoczone z drewna” to opowieść o mechanizmach kontroli nad kobiecym ciałem inspirowana legendą męczenniczki, św. Agaty Sycylijskiej.

kuratorki: Agata Cukierska, Katarzyna Kalina
wernisaż: 6 września (sobota), godz. 19:00

Ikonografia świętej Agaty stanowi jedno z najbardziej wyrazistych i jednocześnie ambiwalentnych przedstawień kobiecego ciała w tradycji chrześcijańskiej. Ukazywana jest w towarzystwie okaleczających ją oprawców, lub – zdecydowanie częściej – z atrybutem w formie odciętych piersi niesionych na tacy. Od średniowiecza po czasy współczesne figura świętej męczennicy prezentuje napięcie między cielesnym cierpieniem a duchowym wyniesieniem, między przemocą a świętością, między kobiecością a jej radykalnym przekroczeniem. W centrum tej symboliki znajdują się piersi, jako znak płci, źródło życia, obiekt pragnienia i przyjemności, a zarazem miejsce strachu i bólu, egzekwowania władzy, kary i kontroli.

W tradycyjnej hagiografii męczeństwo św. Agaty funkcjonuje jako potwierdzenie duchowej siły kobiety, która nie ulega pokusie i pozostaje wierna Chrystusowi, mimo fizycznej tortury.

Projekt „Piersi królowej utoczone z drewna” stanowi krytyczną analizę dotychczasowej recepcji postaci świętej Agaty. Jej legenda zostaje potraktowana jako materiał do interpretacji mechanizmów kulturowej kontroli nad kobiecym ciałem w społeczeństwie fallocentrycznym. Kobiece piersi, jako symbol seksualności, macierzyństwa, ale też ofiary i defeminizacji, odgrywają kluczową rolę w tej opowieści. Motyw ich amputacji staje się radykalnym gestem odebrania kobiecości, ale również, paradoksalnie, przekształcenia jej w postać ponadpłciową, dostępną zbawieniu.

Zaproszone do projektu artystki i artyści rozkładają legendę na czynniki pierwsze, analizują złożone wątki związane z męczeństwem Agaty: od symboliki piersi, przez wszystkie etapy jej tortur, zagadnienie przymusowej seksualizacji świętych męczenniczek, aż po współczesne tropy związane z niebinarnością, cielesnością, duchowością.

W wystawie „Piersi królowej utoczone z drewna” legenda świętej zostaje odczytana na nowo za pomocą narzędzi jakie daje sztuka współczesna, z uwzględnieniem perspektywy społecznej i kulturowej. Nowa narracja wpisuje się tym samym we wciąż aktualną dyskusję dotyczącą miejsca, roli i zagrożeń dzisiejszych kobiet we współczesnej kulturze.

materiały organizatora

artyści: Iwona Demko, Dorota Hadrian, Sidsel Meineche Hansen, Therese Henningsen, Agata Jarosławiec, Agata Konarska, Izabela Sitarska, Claudia Lomoschitz, Kateryna Lysovenko, Monika Mamzeta, Kristina Melnik, Oliwer Okręglicki, Katarzyna Perlak, Maria Plucińska, Ala Savashevich, Milena Soporowska, Małgorzata Szandała, Mariya Vasilyeva, Karo Zacharski, Agata Zbylut